Jóvenes para el cambio, jongeren voor de verandering. JOPAC zoekt en heeft gevonden: 8 jongeren, klaar voor verandering, enthousiast om de handen uit de mouwen te steken en de stem van de jeugd in Oña luider te laten klinken. 

Verkennende gesprekken, lange interviews, bijeenkomsten met de jongerengroep van Corazon Amigos sin Limites, zoektochten naar namen en contactpersonen, uren in de zachte vergaderzetels in het gemeentehuis, wandelingen door de Andesachtertuin van Oña, glaasjes Zhumir en elektrische gitaren, een misviering en kilo’s rijst, hebben geleid tot een vruchtbare zondag 24 februari.

Acht jongeren, elk op hun beurt vertegenwoordiger van een gemeenschap of van een bestaande jongerengroep in het canton Oña, deden wat onwennig de houten trappen kraken die naar de ‘raadszaal’ leiden. ‘Si lo puedes imaginar, lo puedes lograr. Si lo puedes soñar, lo puedes ser.’, staat op de paarse muur geschreven. ‘Als je je het kan inbeelden, kan je het bereiken. Als je het kan dromen, kan je het zijn’. Met die wijsheid kwamen de jongeren van ver afgezakt naar het centrum van Oña, met die wijsheid bereikten we heel wat die dag.

Het ijs werd gebroken met een korte kennismaking ‘Stel de persoon die links van je zin in 5 minuten voor’. Na het invullen van een basisvragenlijst om enkele data te vergaren over de jongerenorganisaties in het canton en een mooi (en lang) woord(je) van Olga Ochoa, de vice-burgemeester, begon het interessante werk. Elke vertegenwoordiger kreeg tien minuten de tijd om de noden en problemen van de jongeren in zijn/haar gemeenschap neer te schrijven, waarna die waslijstjes werden bijeengegooid. Twee groepjes van vier personen kregen een half uur de tijd om de 15 voornaamste noden en problemen van de jongeren in het canton Oña op verschillende post-its te schrijven. Na het elimineren van dubbeltjes, bleven 24 papiertjes over.

Voornaamste problemen? Drugs, alcohol, migratie, gebrek aan werkgelegenheid, laag niveau van educatie, gebrek aan motivatie, beperkte transportproblemen, … . Heel wat boeiend gediscussieer later over het wel en wee van de jongeren, kregen alle problemen een plaats op de ‘arbol de problemas’, de probleemboom. Tekort aan werkgelegenheid en gebrek aan organisatie van de jongeren werden als twee kernproblemen geïdentificeerd. Oorzaken van desorganisatie van de jeugd waren bijvoorbeeld gebrek aan informatie, laag onderwijsniveau en desinteresse. Migratie werd als een pijnlijk gevolg van gebrek aan werk aangeduid, een cruciaal thema in vele gesprekken met de Oñese bevolking. Veel mammie’s, weinig pappie’s en steeds minder jongelingen. Verenigde Staten en Spanje blijken de meest aantrekkelijke bestemmingen. Onze gastmama Carmita bijvoorbeeld nam afscheid van haar man die nu als truckchauffeur in Spanje werkt en daar slachtoffer is van heel wat racisme.

‘En nu de oplossingen!’, vroegen de jongeren, terwijl ze met hun gsm een foto van de ‘probleemboom’ namen of die overpenden in hun schrift. En daarmee is al een programmapunt van volgende zondagse bijeenkomst vastgelegd. We kiezen een probleemlijn uit en gaan samen op zoek naar hoe de jongeren als georganiseerde actor een rol kunnen spelen in een mogelijke oplossing. Tweede agendapunt wordt het aanbrengen van ideeën voor een kamp dat vanuit de gemeente wordt georganiseerd voor alle jongeren van het canton. Ten derde wordt een ‘directiva’, een bestuur gevormd voor het jongerencomité, dat in het bestuur de stem moet worden van alle jongeren van het kanton.

Gezien de representativiteit van deze acht jongeren nog ietwat twijfelachtig is, gaan we deze week op bezoek in de verschillende gemeenschappen die het kanton Oña rijk is. We proberen een soort databank op te stellen van alle jongeren en jongerenorganisaties. De laatste bevolkingscensus in het kanton dateert van 2001 en is allesbehalve volledig.

En ondertussen genieten we van de rust in dit kleine dorp.

En ondertussen leert rob om elegant riviertjes over te steken in de Andes en verbetert hannelore haar Spaans elke dag.

En ondertussen drinken we zhumir, eten we rijst en gaan we wandelen in dit adembenemende landschap waar het klimaat even wisselvallig is als de gemoedstoestand van hannelore bij het nemen van Lariam.

En ondertussen blijft onze camera dit heerlijke avontuur vastleggen, overdag en ’s nachts, stil en met veel kabaal, zwart op wit en vol kleur.

En ondertussen komen we overeen.