Het leven zoals het is. Een uur of vijf in de morgen. Aan alle kanten van het paarse huis blijken we omsingeld door bendes vogels die ons wakkerpiepen, schreeuwen, krassen. Een allesoverheersende opera die zelfs de muziek in de naburige bar overstemt. Het gefluit dwingt onze ogen tot spleetjes waarlangs een fel zonlicht binnenkruipt. Nat van het zweet draaien we ons nog even om, nog een tweetal uurtjes duwen we onze neus in het beschimmelde hoofdkussen.

Es hora para levantarse, la hora es siete y treinta. Es hora para levantarse, la hora es siete y treinta. Een minuut of tien later stuiven we naar de badkamer, plotseling beseffend dat het water wel eens op kan zijn. Flor, onze hagedis, vlucht een hoekje van de douche in. Voor de mottenfamilie wordt het hoog tijd andere oorden op te zoeken.

Nog even een verloren kakkerlak buiten borstelen en dan vlug de kraan opendraaien. Na wat gepiep en gekraak in de leidingen stroomt een straaltje water over mijn kop. En dan plots gedaan. Gelukkig hebben we de emmer gevuld waarmee we een douche kunnen improviseren. Drie schaaltjes elk, niet meer want er wacht nog afwas van gisterenavond.

Een appelsientje uit onze boom plukken als ontbijt, gerief bijeenscharrelen en de straat op. Rob naar het gemeentehuis, ik spring in de vrachtwagen van Jader, een jongere die dagelijks melk rondbrengt naar de gemeenschappen.

  

Daarna met Dany, een van de Niquipo’s, naar een wijkje achter de universiteit, waar enkele families een lapje grond toegewezen kregen door de gemeente. Materiaal om hun huis te bouwen , kregen ze niet. De golfplaten en houten planken en prikkeldraad kunnen de stortbui van 11 uur niet tegenhouden. Acht kinderen in een hangmat, de twee vrouwen staan er wat onwennig naast, zich verontschuldigend voor de rommel en de nattigheid. “Sorry, het dak houdt het water niet echt tegen en nu worden jullie nat”.

   

Op onze terugweg gooien we met een verloren flesje wat mango’s uit een boom. We geven eentje aan het jongetje dat ons achterna kwam gelopen. Na het slachten van een zwijn te hebben vastgelegd op camera, spoeden we ons naar Daisy, de vrouw des huizes van ons restaurantje in de hoofdstraat. Op de hoek worden we bijna neergebliksemd door de blik van drie oude vrouwtjes die maisige maaltijden preparen. Het enige eetkraampje dat de straat mag bezetten. Rob heeft zich al aangepast aan het Nicatijdschema, dus wacht ik met een pitayasapke, kijkend naar de Olympische spelen. Jonge turnstertjes deze keer, uit Korea, Italie en Rusland.

 

Daisy schotelt ons kip met rijst en bonen voor.  45 cordoba, 10 meer dan 6 maanden geleden. Tussen de vele ‘gringo’s, chelas en fjuutfjuuw baby’ door, horen we af en toe Ana of Rob of toet toet, waarna onze dag altijd wel een verrassende wending krijgt. Aron passeert en nodigt ons uit om de volgende middag kokos te gaan eten in het huis van zijn vriendin.

 

De dag daarop slaan we het tafereeltje gade waar Aron met een machete  enkele kokosnoten in tweeën splijt. Verse kokosmelk en zoet zacht kokosvlees.  Na de  middag spring ik achterop de moto bij Gustavo om naar San Antonio te vliegen om een uitnodiging te overhandigen voor de activiteit van komend weekend.  De tocht is een lichte variant van een modderige motorcross.

Terug in la Guinea botsen we op  een van de vele schoolbands die door de straten paraderen met hun trommels, als oefening voor 14 en 15 september, het feest van de onafhankelijkheid van Centraal-Amerika. Het belletje van de ijsjesman klinkt door het getrommel heen. In de bar worden de eerste cervezas geschonken, een bende jongeren voetbalt in het centrale parkje, schoenpoetsers blinken hun laatste schoenen op.

    

Kip ligt op roosters, drankjes worden gebrouwen, internets lopen stilletjesaan vol met schoolgaande jeugd, tienermeisjes flaneren met hun nieuwe t-shirt of rokje aan, vanuit verschillende huizen klinkt muziek, af en toe worden de straten verlicht door enkele bliksemschichten en die komen goed van pas want af en toe valt ook de elektriciteit uit. De hemel slaat roze uit, een mysterieuze lichtkoepel geeft het tafereel iets magisch. Vogels fluiten de avond in vanuit hun palmbomen, enkele honden ruiken aan elkaars achterste op zoek naar een partner. Op de weg naar huis lopen we twee zatlappen tegen het lijf die elke dag tegen dezelfde gevel hun tijd doordrinken. We krijgen een mango, in ruil voor het pakje beschuiten dat we de dag ervoor gaven. Toen hadden ze al drie rotte tomaten verzameld als avondeten.

 

Er is water in huis dus dringend tijd om het zweet uit onze kleren te wassen. We slepen de gigantische wasmachine naar de douche en draaien de kraan open. Eerst even uitspoelen en dat blijkt hoognodig. Hannelore springt gillend de lucht in wanneer een nest kakkerlakken de afvoer verlaat. Douchekraan helemaal open dan, kleren in den bak, een zakje waspoeder erbij en draaien maar.

 

De foto’s van vandaag nog even op de computer, even overleggen over de volgende dag, een verslagje schrijven bij een tas tomatensoep en dan is het uur van de chico’s gekomen. Een voor een druppelen ze binnen, ze klimmen nog even in de boom om wat appelsienen te plukken; een glaasje flor de caña wordt geschonken, frieten worden gebakken.

Een uur later zien we dat onze voortuin vol mensen zit. Een familielid van de dueños is gestorven. Hier is het de gewoonte dat familie en vrienden een nacht lang samen waken vooraleer de persoon wordt begraven. In kleine groepjes zitten ze tot op straat. Wij besluiten de familie hun rust en sereniteit te gunnen en verlaten op kousevoeten onze paarse stulp.

 

‘Vamos a dar una vuelta’ wat zoveel betekent als een toerke doen, een ommetjes wandelen, even een frisse neus ophalen. ‘Dar vueltas’ is een van de favoriete bezigheden van de Guianen. Het is de activiteit van jong en oud. Elke generatie doet het op zijn manier maar iedereen geeft er dezelfde naam aan. Dar una vuelta. Om mensen tegen te komen, om zich bezig te houden, om wat te rond te slenteren en dit zelden met een duidelijk doel voor ogen. In Nueva Guinea loop je iedereen op de meest onverwachte momenten tegen het lijf. Vooral ’s avonds en op zondag maakt iedereen werk van zijn ‘toerke’. Heb je geen zin om thuis TV te kijken, of geen zin om te gaan voetballen of naar de discotheek te gaan, dan ga je nog een ommetje maken. Een heerlijke bezigheid. Dar vueltas, het is een werkwoord dat met de grootste verscheidenheid wordt geleefd. Maar er zijn enkele terugkerende patronen. Ook al start je op je eentje, je blijft meestal niet alleen. Haast altijd kom je iemand tegen die je vergezelt of die de groep aanvult. En af en toe valt er iemand af, die huiswaarts gaat of die zich bij een ander groepje aansluit of alleen verdergaat. Een toerke doen, gebeurt slenterend. Je wandelt zeker niet rapper dan 2 km per uur. Er is geen duidelijke bestemming voor het ‘dar vueltas’ begint. Je weet niet waar de tocht naartoe gaat noch welke weg wordt gevolgd. Het leuke aan ‘dar vueltas’ is dat je nooit weet wie of wat op de weg komt. Het kan een pintje zijn, of een ontmoeting met oude vrienden of misschien een partijtje voetbal.

Dar vueltas, een toerke doen, zo zonder doel en zonder reden. Het mag voor ons part weer in het Nederlandse woordenboek worden opgenomen. We kunnen er maar deugd van hebben.